Նուխիի (Շաքի) գավառը եղել է Ելիզավետպոլի նահանգի 8 գավառներից մեկը:
Ելիզավետպոլի նահանգի մյուս գավառներն էին՝ Ելիզավետպոլ, Արեշ, Ջեբրայիլ, Ջևանշիր, Զանգեզուր, Ղազախ և Շուշի:
1897 թվականի մարդահամարի տվյալներով՝ Նուխիի գավառում բնակչության պատկերն ըստ ազգությունների եղել է հետևյալը.
| Թաթարներ | 83.578 հոգի | 69.3 տոկոս |
| հայեր | 18.899 հոգի | 15.7 տոկոս |
| լեզգիներ | 8.506 հոգի | 7.1 տոկոս |
| ուդիներ | 7.030 հոգի | 5.8 տոկոս |
| թաթեր | 1.752 հոգի | 1.5 տոկոս |
| այլք | 790 հոգի | 0.7 տոկոս |
Այսպիսով, հայերի թիվը կազմել է 18.899 հոգի կամ գավառի բնակչության 15.7 տոկոսը:
Ուդիները մարդահամարի ընթացքում ներկայացել են հայ-գրիգորյան՝ армяно-григориане հավատի հետևորներ:
Թաթերը, որոնք նաև անվանվել են լեռնային հրեաներ, ներկայացել են հուդայականության հետևորդներ:
Գավառի կենտրոնը Նուխի քաղաքն էր, որտեղ բնակչության 1897 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմել է 24.734 հոգի.
| թաթարներ | 19.974 հոգի | 80.8 տոկոս |
| հայեր | 4.186 հոգի | 16.9 տոկոս |
| այլք | 574 հոգի | 2.3 տոկոս |
Այսօրվա Ադրբեջանի Շաքի քաղաքից և շրջանից վերջին հայերը արտաքսվել կամ ստիպողաբար հեռացել են 1988 թվականի հայ-ադրբեջանական լարվածության, ջարդերի և փոխադարձ արտաքսումների ընթացքում:
Պատրաստեց Թաթուլ Հակոբյանը
ԱՆԻ կենտրոն, 18 փետրվարի, 2026թ
