1918 թվականի մայիսի 30-ին Թիֆլիսի Հայոց Ազգային խորհուրդը հրատարակեց հետևյալ հայտարարությունը, որը, «թեև իսկական առումով անկախության հռչակում չէր, բայց դեպքերի առումով դարձավ այդպիսին» (մեջբերումը՝ Սիմոն Վրացյանից).
ՀԱՅՏԱՐԱՐՈՒԹՅՈՒՆ
Անդրկովկասի քաղաքական ամբողջության լուծումով և Վրաստանի ու Ադրբեջանի անկախության հռչակումով ստեղծված նոր դրության հանդեպ, Հայոց Ազգային խորհուրդը իրեն հայտարարում է հայկական գավառների գերագույն և միակ իշխանություն: Որոշ ծանրակշիռ պատճառներով թողնելով մոտիկ օրերը կազմել հայոց ազգային կառավարություն, Ազգային խորհուրդը ժամանակավորապես ստանձնում է կառավարական բոլոր ֆունկցիաները՝ հայկական գավառների քաղաքական և վարչական ղեկը վարելու համար:
Հայոց Ազգային խորհուրդ
1918թ. մայիս 30, Թիֆլիս
Լուսանկարում՝ Նիկոլ Աղբալյանը, լուսանկարը՝ Մայքլ Բաբայանի արխիվ
